Osteopathie voor paarden

Osteopathie voor paarden_Masja FickOsteopathie betekent letterlijk “ziekte van de botten”. Over de basisprincipes van de osteopathie en de grondlegger van de osteopathie, Dr. Andrew Still, lees je in dit artikel meer.
Wil je meer informatie over de behandeling van paarden? Die vind je op deze pagina.

Osteopathie voor paarden is een zachte manuele geneeswijze, waarbij de osteopaat alleen zijn/haar handen gebruikt om het lichaam weer in balans te brengen, zowel in structuur als in functie. Dit geldt zowel voor de gehele wervelkolom als voor de organen.

Alles in een paardenlichaam is bewegelijk. Een beperking (ofwel; een blokkade) in de bewegelijkheid van weefsel zorgt voor stagnatie. Wanneer weefsels hun beweeglijkheid verliezen, stagneert de vloeistofstroom (van bloed, lymfe en/of hersenvocht) en worden cellen zwak of ziek. Dit kan pijnklachten veroorzaken.

Osteopathie voor paarden is erop gericht een verstoorde beweeglijkheid van gewrichten, spieren, organen en andere weefsels op te sporen. Het behandelen c.q. losmaken van een blokkade zorgt ervoor dat de beweeglijkheid hersteld wordt, spierspanning verminderd, doorbloeding verbeterd en de zenuwen de prikkels weer vrij kunnen doorgeven. Zo wordt het zelfgenezend vermogen van het lichaam gestimuleerd, komt het paardenlichaam terug in balans en kan het weer beter functioneren.

Osteopathie is een holistische therapie, waarin het paardenlichaam als één geheel gezien wordt. Een geheel waarin de osteopathie 3 systemen onderscheid, die elkaar voortdurend beïnvloeden:

  • Pariëtale systeem: oftewel het ‘bewegingsapparaat’ (botten, gewrichten, spieren, ligamenten en bijbehorend bindweefsel) waarmee mens en dier zich bewust kan bewegen.
  • Viscerale systeem: alle inwendige organen, de bloedvaten, het lymfestelsel en de vliezen.
  • Cranio-sacrale systeem: de eigen beweeglijkheid van de schedel, de wervelkolom, het heiligbeen, het zenuwstelsel en de hersenvochtcirculatie.

Deze drie systemen zijn onderling verbonden en houden elkaar in evenwicht. Bij een gezond paard zijn deze systemen in staat zich bij verstoring te verdedigen en zich aan te passen, waardoor het lichaam gezond blijft.

Dr. Andrew Taylor Still, grondlegger van de osteopathie

Dr. Andrew Taylor Still_grondlegger osteopathieOsteopathie is ontwikkeld door de Amerikaanse grensarts, dr. Andrew Taylor Still (1828-1917). In de jaren rond 1870 ontstond osteopathie als manuele geneeswijze en vanaf 1892 wordt het officieel op school onderwezen.

De gedachte dat de toenmalige geneeskunde niet zaligmakend was ontstond bij dr. Still als reactie op het lijden, dat hij zag in zijn praktijk en als chirurg aan het front tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog.
Hij erkende dat de toen beschikbare medicijnen niet de gezondheid dienden van degenen die hij als arts had behandeld. Dit werd voor hem pijnlijk duidelijk toen vier van zijn kinderen in 1864 stierven, drie aan hersenvliesontsteking en één aan longontsteking.

Deze persoonlijke tragedie leidde tot dr. Still zijn vastberadenheid een geneeswijze, zowel als wetenschap en als geneeskunst, te ontwikkelen dat een compleet systeem van gezondheidszorg zou bieden om de belangrijkste ziektes van zijn tijd te bestrijden. Uitgangspunt hierbij was zijn geloof dat het menselijk lichaam één geheel vormt dat van nature alle middelen bevat die nodig zijn om gezondheid te behouden. Dr. Still zijn doel was het om deze ‘middelen’ te ontdekken en te leren ze te benutten om het lichaam zichzelf te laten helen.

Naast het uitvoeren van dissecties op overledenen, nauwkeurige studies en observaties van de anatomie beoefende dr. Still geneeskunde bij de indianen en verdiepte hij zich in traditionele en opkomende geneeswijzen zoals homeopathie.

Rond 1880 begon dr. Still zijn geneeswijze te duiden als ‘osteopathie’, afgeleid van het Grieks, waarin ‘osteon’ bot en ‘pathos’ lijden betekent. Hoewel de botten, als onderdeel van het bewegingsapparaat een voorname rol in de osteopathie spelen, kijkt de osteopathie naar het gehele lichaam en alle onderdelen die daarvan deel uitmaken.

Het duurde even voordat dr. Still met zijn gedachtegoed en behandelmethode voet aan de grond kreeg, maar toen bleek dat zijn behandelwijze effectief was, kwamen zijn patiënten van heinde en ver.

Zijn succes leidde ertoe dat hij in 1892 de “American School of Osteopathy” opende in Kirksville, Missouri. De school bestaat nog steeds, inmiddels onder de naam “Kirksville College of Osteopathic Medicine” en is onderdeel van ATSU; Andrew Taylor Still University, waar jonge artsen worden opgeleid tot osteopaat.

Osteopathie, de drie belangrijkste basisprincipes

Dr. Still baseerde zijn filosofie voor de osteopathie op 3 basisprincipes:

Het lichaam is een eenheid

Het eerste van de drie basisprincipes van de osteopathie is dat het menselijk lichaam een ​​eenheid is, een geïntegreerd geheel waarin geen deel onafhankelijk functioneert. Het lichaam wordt gezien als één geheel van afzonderlijke systemen. Ieder systeem is afhankelijk van de andere systemen en ieder systeem werkt nauw samen met de anderen systemen om te reageren op de invloeden die voortdurend op het lichaam afkomen, uit zowel de interne als de externe omgeving.

Dr. Still geloofde dat ziekten die de organen van het lichaam beïnvloeden, ook invloed hebben op het bewegingsapparaat (botten, gewrichten, spieren, ligamenten en bijbehorend bindweefsel). Evenzo kunnen afwijkingen in de structuur of functie van het bewegingsapparaat de organen nadelig beïnvloeden.
Hierop voortbordurend is begrijpelijk dat een ziekte niet geïsoleerd kan worden tot één specifiek orgaan of systeem. Wanneer een onderdeel van het lichaam ziek is, is het overal ziek. Een specifiek orgaan of systeem kan de voornaamste focus van ziekte worden, maar de gevolgen van die ziekte kunnen in zekere mate door het hele lichaam gevoeld worden.
Op een soortgelijke manier werkt een specifiek orgaan of systeem niet alleen als het lichaam op een ziekte reageert. Het gehele lichaam wordt ingezet in een gezamenlijke inspanning om de lichamelijke effecten van de ziekte te overwinnen. Pas als het hele lichaam terugkeert naar zijn normale balans, is de ziekte overwonnen. Bij dit proces zijn alle stelsels in het lichaam betrokken, zoals onder andere de botten, lichaamsvloeistoffen bloed en lymfe, zenuwen, klieren en het immuunsysteem.

Dr. Still’s concept van holisme ging nog verder dan het idee van het menselijk lichaam als eenheid. Hij nam naast het lichaam ook de mentale, emotionele, milieu en de sociale aspecten mee in zijn behandeling van de patiënt, omdat ook die van invloed kunnen zijn op de gezondheid van het lichaam.

Het lichaam is een zelfregulerend en zelfhelend systeem

Het tweede basisprincipe van de osteopathie is dat het lichaam een ​​natuurlijke capaciteit bezit om zijn eigen gezondheid te behouden en zichzelf te genezen. Dit impliceert dat er voldoende circulatie van lichaamsvloeistoffen (bloed, lymfe en hersenvocht) van en naar alle weefsels in het lichaam moet zijn en dat het zenuwstelsel naar behoren moet functioneren, om de werking van alle organen en systemen in het lichaam te coördineren.

Dr. Still geloofde dat het lichaam in zichzelf alles bevat dat het nodig heeft om gezond te zijn, of, als het ziek is, alles wat het nodig heeft om de ziekte te overwinnen en terug te keren naar een gezonde staat.

Hij begreep dat het lichaam niet simpelweg in een staat van gezondheid of ziekte is, maar dat het voortdurend bezig is te reageren op en zich aan te passen aan zijn interne en externe omgeving. Het lichaam wordt voortdurend blootgesteld aan stressfactoren uit zijn omgeving en probeert hier zo goed mogelijk op te reageren, deze te neutraliseren of te overwinnen. De mate waarin het lichaam succesvol is bij deze pogingen bepaalt de gezondheidstoestand. Als het lichaam de stressfactoren kan handelen, zonder overmatig veel van zichzelf te vragen, dan blijft het gezond. Echter, lukt dit niet, dan kan ziekte ontstaan.

De relatie tussen structuur en functie

Het derde fundamentele principe is dat structuur en functie met elkaar verband houden, dat het bewegingsapparaat veranderingen in het lichaam kan spiegelen maar dat het ook veranderingen in het lichaam kan veroorzaken. Dr. Still hechtte veel belang aan de rol die het bewegingsapparaat speelt bij gezondheid en ziekte.

Dr. Still beschouwde het menselijk lichaam als een machine. Hij wist dat de onderdelen van een machine goed moeten worden gemonteerd, in de juiste volgorde om de machine efficiënt te laten functioneren. Als de machine niet goed werkt, worden de onderdelen aangepast totdat die wel functioneert. Dr. Still bedacht dat het menselijk lichaam op eenzelfde manier zou kunnen werken. Hij zag dat het bewegingsapparaat (botten, gewrichten, spieren, ligamenten en bijbehorend bindweefsel) het grootste systeem van het lichaam vormde. Het bewegingsapparaat maakt 60% of meer van de massa van het lichaam uit.
Door zorgvuldige studie en vele experimenten was hij in staat om afwijkingen in het bewegingsapparaat te associëren met symptomen van verschillende ziekten. Hij ontwikkelde manipulatieve methoden om deze afwijkingen te verwijderen om zodoende de ziekte van de patiënt te verlichten. Deze ervaringen leidde tot dr. Still’s overtuiging dat ziekten vaak het resultaat zijn van lichamelijk disfunctioneren en niet de oorzaak. Vaak betrof die lichamelijke disfunctie een afwijking in het bewegingsapparaat, waardoor het zenuwstelsel en/of de bloedsomloop niet goed konden functioneren met alle negatieve gevolgen voor het lichaam van dien.

Al zoekend naar input voor bovenstaande tekst kwam ik op de website van de Western University of Health Sciences de pdf “Osteopathic philosophy and history” tegen. Deze 50 pagina’s tellende pdf is interessant om te lezen als je meer wilt weten over de geschiedenis en filosofie van osteopathie en er staan een heel aantal mooie quotes in van Dr. Still, zoals de volgende:

Osteopathy is based on the perfection of Nature’s work. When all parts of the human body are in line we have health. When they are not the effect is disease. When the parts are readjusted disease gives place to health.

Benieuwd geworden?

Osteopathie combineer ik standaard met cranio sacraal therapie en soms ook met massage handgrepen en/of Masterson Method®. Heb je een vraag, bel gerust of stuur me een berichtje!